'Islam ontsluierd' trapt in bekende val

06-10-2008 | Katleen De Ridder

 01/04/2007 

De krant De Standaard beloofde Vlaanderen meer kennis en bijgevolg meer respect voor de ander. Die ander, dat zijn de Vlaamse moslims. In een eerste analyse waarschuwden we al voor een teleurstelling. Ondanks goede bedoelingen, losten de bijdragen de verwachtingen niet in. Een gemiste kans.    

Islam ontsluierd? Ja. Meer begrip voor de andere? Nee. Daarvoor was de bijdrage aan het huidige debat in Vlaanderen te mager en te clichématig. De bijdragen waren te internationaal en te historisch van opzet. Een pak interessante artikels passeerden de revue over de geschiedenis en de verschillende gedaanten van de islam vandaag. De Standaard miste een kans om stemmen en visies van moslims van hier aan bod te laten komen die we toch al zo zelden lezen. Vaak kwam uitsluitend de visie aan bod van de redacteurs van de krant zelf. Bijvoorbeeld in de bijdrage over de Islam en het westen die op één artikel na volledig is geschreven door journaliste Mia Doornaert. Zij had het nog maar eens over de moderniteit in het westen en de verstarring in het oosten. Zelfs wie haar mening zou onderschrijven, moet toegeven dat wat meer afwisseling in de opiniëring had getuigd van betere journalistiek. Een mens zou gaan geloven dat mevrouw Doornaert suggereert dat deze vermeende verstarring afstraalt op de Vlaamse moslims. In de bijdrage over de islam en de vrouw is er veel ruimte voor moslima’s van elders en amper voor moslima’s van hier. En laat dat nu net een groep zijn die in de media al ondervertegenwoordigd is! Maar net die uitdaging zijn de journalisten niet aangegaan en dat is jammer. De bijdrage over de islam en economie was onverantwoord interessant.

De islamitische ondernemers van eigen bodem kwamen niet aan bod in de krant. Of moslimcultuur vandaag. Ook dat katern focust vooral op het buitenland en gaat langs platgetreden paden. Zo is het verhaal van Al-Jazeera toch al bekend en zijn mensen als Muhammed Ali en Marjane Satrapi ondertussen gevestigde waarden. We hadden liever gelezen wat er zich onder onze eigen rangen bevindt aan culturele hoogvliegers. Om dit wel te brengen, is een andere journalistieke aanpak nodig. Vooreerst een research gericht op het uitbouwen van netwerken die verder reiken dan de usual suspects. En het doorbreken van het klassieke kader van de tegenstelling tussen west en oost, allochtoon en autochtoon, islam en secularisme. Want wat weten we nu dat we niet al wisten? Bijdrage 8 (Moslims over de islam) is eigenlijk het enige die de ambities waarmaakt: moslims van hier spreken over hun leven hier. In datzelfde katern is de bijdrage van Nadia Fadil verfrissend. Ze verdedigt de minder gekende stelling dat religieuze heropleving bij jongeren onze maatschappij voor een uitdaging plaatst. Eén van die uitdagingen is het doorbreken van de verstarde zelfperceptie in het westen dat meent een patent te hebben op waarden als democratie en vrijheid.

De visie van Fadil doorbreekt het stereotiepe kader. In de bijdrage over islam in België stelt Guy Fransen terecht dat beeldvorming een heikele kwestie is voor de moslimgemeenschap. In de analyse die volgt, legt Fransen echter op geen enkel moment de link met de media. De media zijn niet de vijand natuurlijk. Maar zij hebben wel belangrijke sleutels in handen om die verstarde beeldvorming waarvan Fransen spreekt te doorbreken. Hij geeft terecht aan dat media steeds weer in dezelfde val trappen. Dat is alvast een goed begin om na te denken hoe journalisten de valkuilen in het vervolg kunnen omzeilen. De islamitische Vlamingen uitgebreid aan bod laten komen is zeker al een piste. Zoeken naar frisse stemmen om de vastgeroeste (en onzichtbare) denkkaders te doorbreken, een andere. De islambijlagen van De Standaard zijn op beide vlakken teleurstellend.

http://www.kifkif.be/actua/islam-ontsluierd-trapt-in-bekende-val