Olivier Binyingo

19-09-2008 | Bilal Benyaich

Het feit dat ik deel uitmaakte van die minderheid in de aula heeft er wel voor gezorgd dat ik extra gemotiveerd was.

Olivier Binyingo heeft Congolese roots. Hij heeft zeven jaar in Congo – toen nog Zaïre – gewoond met zijn Congolese vader en Belgische moeder, en is na het plotse overlijden van zijn vader met zijn zus en moeder naar Vlaanderen gekomen. Bron: Kif Kif Het feit dat ik deel uitmaakte van die minderheid in de aula heeft er wel voor gezorgd dat ik extra gemotiveerd was. 08/04/2007 - Bilal Benyaich     Olivier Binyingo heeft Congolese roots. Hij heeft zeven jaar in Congo – toen nog Zaïre – gewoond met zijn Congolese vader en Belgische moeder, en is na het plotse overlijden van zijn vader met zijn zus en moeder naar Vlaanderen gekomen. Zijn lager, middelbaar en hoger onderwijs heeft hij grotendeels in België gelopen. Kif Kif Jobs had de gelegenheid om deze ambitieuze jongeman te leren kennen.   Dag Olivier, welke studies heb jij genoten? In België heb ik rechten gestudeerd aan de KUL en daarna heb ik een manama (master na master, nvdr.) ‘Securité Internationale et Défense’ gevolgd in Grenoble. Die master behandelde de politieke, juridische en economische aspecten van gewapende conflicten. Allochtonen zijn zwaar ondervertegenwoordigd in het Vlaamse universitaire onderwijs: slechts 1 op 5 studenten met een Turkse of Maghrebijnse achtergrond slaagt in het eerste jaar. Liep jou universitaire loopbaan van een leien dakje of ben je onderweg op drempels gestoten? Ik denk niet dat ik onderhevig ben geweest aan de structurele achterstelling die u komt aan te geven. Ik ben me wel bewust geweest van de ondervertegenwoordiging van allochtonen aan de KUL. Je moest maar een blik werpen op de aula en je merkte al snel dat het aantal allochtonen op twee handen te tellen was, terwijl de samenleving toch een significant percentage allochtonen telt. Dus ik ben me daar wel van bewust. Het feit dat ik deel uitmaakte van die minderheid in de aula heeft er wel voor gezorgd dat ik extra gemotiveerd was. Ik voelde dat ik ergens meer de plicht had om te slagen, als ik het zo mag zeggen. Dat komt ook wel voort uit mijn Congolese roots, want mijn familie in Congo heeft veel minder kansen gekregen dan ik. Dat speelde dus zeker mee, falen zat er niet in voor mij omwille van mijn familie en omwille van mijn identificatie met de allochtonen in België. Jouw afkomst was dus een drijvende kracht met positief effect? Dat klopt, het was zeker een drijvende kracht die versterkt werd door de confrontatie met het racisme in de Vlaamse samenleving. Elke keer dat ik geconfronteerd werd met racisme was de drang bij mij nog groter om mezelf te bewijzen, en ergens afstand te nemen van de mensen die mij op onrechtmatige wijze behandelden, enkel en alleen omwille van het feit dat ik een andere huidskleur heb. Dus voor mij is dat echt een stimulans geweest. Veel allochtone jongeren worden net defaitistisch van het alledaagse racisme. Bij jou heeft dat helemaal het tegenovergestelde effect gehad. Zie jij daar een verklaring voor? Uiteindelijk word je als allochtone jongere, en nog meer als beide ouders migranten zijn, geconfronteerd met discriminatie. Niet alleen word je als jongere gediscrimineerd maar ook de ouders ondergaan discriminatie. Het is dat zeer moeilijk als je ouders op de arbeidsmarkt gediscrimineerd worden of werden om nog de moed bijéén te rapen en nog te zeggen ‘als ik slaag op de universiteit zal ik een eerlijke kans krijgen later en zal ik mezelf kunnen ontplooien’. Dan is het veel makkelijker om te zeggen ‘ik maak toch geen enkele kans, waarom nog studeren?’. Dus in dat opzicht zijn dat er twee houdingen die je kan aannemen t.o.v het probleem. Men kan zich hullen in fatalisme of men kan proberen dat fatalisme te overstijgen en op een bepaalde wijze ervoor te zorgen, dat de persoon tegenover u, zij het in het uitgaansleven, zij het in de werkomgeving, zij het in de academische wereld geen enkel valabel argument meer heeft om te zeggen dat je er niet thuishoort. Je moet ervoor zorgen dat alle argumenten worden weggenomen en dat enkel nog het argument overblijft dat als men je toch weigert, dat je weet dat het om je huidskleur is in zekere zin. Als je alles gedaan hebt om te voldoen aan die eisen of aan die voorwaarden en desondanks je de kans niet krijgt dan ligt het probleem bij hen. Dat zijn twee houdingen die men kan aannemen en die men meestal niet bewust aanneemt. Je zal me zeker niet horen zeggen dat er geen periodes zijn geweest waarin ik ook dacht van ‘misschien heeft het niet veel zin’, maar uiteindelijk moet je proberen dat fatalisme te overstijgen. Als je gestudeerd hebt, kom je er sowieso sterker uit, zelfs als je eindigt zonder job. Je weerbaarheid wordt op die manier groter. U bent ondertussen afgestudeerd, heb je werk gevonden? Ja, Ik ben na mijn studies begonnen aan het werkleven en werk nu als advocaatstagiair en ben dus ingeschreven als advocaatstagiair aan de Brusselse balie. Hoe lang duurde het vooraleer je een job vond? Ik heb anderhalve maand stilgezeten, als ik me goed herinner, tussen het behalen van mijn diploma in Grenoble en het tekenen van mijn contract als advocaatstagiair. Na een korte vakantieperiode heb ik even de tijd genomen om de mogelijkheden in kaart te brengen, vooraleer ik me volledig op het solliciteren heb gestort. Vertel eens wat meer over je werk? Vooreerst is het een heel andere ervaring dan studeren, ik leer elke dag bij. Het is natuurlijk niet te onderschatten, het werk is zwaar wat betreft het aantal werkuren. Het vergt veel energie maar is wel verrijkend en interessant. In uw hoedanigheid als advocaat, ben je daar al discriminatoire onregelmatigheden tegengekomen? Tot nu toe nog niet. Ik ben ook nog niet zolang bezig, ik zal in het kader van mijn stage ook pro deo zaken moeten doen en daar zijn per definitie veel vreemdelingenzaken bij, dus zal ik daar ongetwijfeld mee geconfronteerd worden. Maar in principe heb ik nog geen zaken gehad die gelinkt zijn aan discriminatie. Hoe waren jouw jobstudentervaringen tijdens je studentenleven? Nooit negatieve reacties gehad? Tenslotte heb je wel een Franse voornaam maar een Congolese familienaam. Nooit het gevoel gehad dat men jou verticaal klasseerde door je kleur of familienaam? Ik heb niet echt die reactie gehad van ‘sorry, we hebben niets voor u’. Maar het blijft natuurlijk zeer moeilijk om te achterhalen of men je al dan niet verticaal heeft geklasseerd. Wel ben ik op de werkvloer zelf indirect geconfronteerd geweest met racisme. Mensen namen geen blad voor de mond in mijn bijzijn als het over allochtonen ging. Ze zullen gemakkelijk iets in de negatieve zin zeggen over allochtonen en pas in tweede instantie zich tot mij richten en zeggen van ‘maar het gaat niet over u, jij bent anders’ of iets gelijkaardigs. Wat ik ook wel gemerkt heb is dat het racisme voor een stuk afneemt – in Vlaanderen dan – als je het Vlaams perfect machtig bent. En ik denk dat daar een verhoogde discriminatie is voor mensen, waarbij men merkt dat ze een bepaalde vreemde taal beter beheersen dan het Nederlands. Denk je dan dat een Mohamed die hier geboren is en het Vlaams machtig is meer kansen heeft dan een oudkomer maar minder kansen heeft dan jou bijvoorbeeld omwille van de naam? Absoluut. in dat opzicht denk ik dat het nog moeilijker is voor jongeren die nog een ander godsdienst hebben en een naam dragen die verwijst naar die godsdienst. Ik denk dat godsdienst nu eenmaal een deel van de cultuur is waarin men is opgevoed. Ikzelf ben christelijk opgevoed dus voor dat aspect liggen de wegen niet zo erg ver uit mekaar. Maar als je vreemde namen hebt als Mohamed of Ali komt daar die religieuze connotatie bij, waardoor de afstand tussen de cultuur van de Vlaming die zich daardoor in het nauw gedreven voelt, en de persoon die geviseerd wordt, groter wordt. Als je Olivier heet heb je het zeker makkelijker, dat klopt. Om een voorbeeld te geven, bij mij in de balielessen voor eerste jaars advocaatstagiairs zit er iemand die Brahim heet en qua huidskleur en morfologie zou Brahim helemaal Belg kunnen zijn. Als zijn naam afgeroepen wordt in de les, kijken ze meteen naar mij in de zin van ‘dat zal hem waarschijnlijk wel zijn’. En vanaf het moment dat hij zegt ‘dat ben ik’ merk je dat er precies een andere manier is waarop ze hem bekijken. Natuurlijk is dat subjectief van mijnentwege maar stel dat die jongen Jan Peeters geheten zou hebben, om maar een Vlaamse naam te gebruiken, dan zou hij gewoon als Belg aangezien worden. Maar vanaf het moment dat hij Brahim genoemd wordt, ook al is hij volkomen blank en ook al praat hij perfect Nederlands, toch is er ergens iets van ‘ah, jij bent allochtoon’. In dat opzicht is de naam jammer genoeg belangrijk.

http://www.kifkif.be/jobs/olivier-binyingo