De laatste maanden is de belangstelling voor racisme en politiegeweld wereldwijd enorm toegenomen. Sociale media hebben daarin een cruciale rol gespeeld, door de talloze ooggetuigenverslagen van politiegeweld en racisme die op deze platformen werden gepubliceerd. De beelden gingen als een lopend vuurtje de wereld rond, en zo waaide de Black Lives Matter-beweging vanuit de VS over naar ons. Paradoxaal genoeg worden diezelfde sociale media nu ook gebruikt voor het verzwakken van de antiracismebeweging.

In De val van Icarus reflecteert journalist en onderzoeker Nick Meynen over het coronavirus dat om zich heen grijpt. In drie delen schetst Meynen achtereenvolgens hoe het coronavirus zich wereldwijd zo snel kon verspreiden, wat de rol van de geopolitiek is, en welke kansen er liggen om het beter te doen na de pandemie. Hij legt daarbij steeds de link tussen het virus en de strijd om het klimaat.

Het boek Zonder wrijving geen glans, dat momenteel in de boekhandels ligt, zou oorspronkelijk ook een bijdrage van Rachida Lamrabet bevatten. Maar op het laatste nippertje besliste de Vlaamse Onderwijsraad, die de teksten bestelde, om haar bijdrage niet op te nemen in de bundel. In haar tekst neemt Lamrabet het hoofddoekenverbod in het Gemeenschapsonderwijs op de korrel, en dat werd haar niet in dank afgenomen.

In dit essay reflecteert auteur en juriste Rachida Lamrabet op het verbod op levensbeschouwelijke kentekens in het onderwijs, pluralisme, en mensenrechten.
"Mensenrechten worden steeds meer ingezet om de zogenaamde ‘eigen normen en waarden’ te vrijwaren. Waarbij men grote inspanningen levert om de minderheden die afwijken van ‘de norm’ te integreren en zelfs te assimileren omdat men niet het risico wil lopen dat deze minderheden het aangezicht van de samenleving letterlijk en figuurlijk veranderen."

Afgelopen zondag was Jasmin nog in Duinkerke, waar mensen op de vlucht opgejaagd in de bossen leven en waar nu nog de lege tentjes staan, achtergelaten door een gezin. Een Koerdisch-Iraans gezin dat op 27 oktober, net als veel anderen, hoopte hun uitzichtloze en onmenselijke situatie in Duinkerke te verlaten, om in Groot-Brittannië een beter leven op te bouwen. Ze zouden er echter nooit aankomen. Hun boot kapseisde in het kanaal tussen Frankrijk en Groot Brittannië met in het totaal twintig opvarenden. Vijftien mensen die aan boord waren, werden naar het ziekenhuis gebracht.

Abdal Hakim Murad is één van de belangrijkste hedendaagse islamitische geleerden. Jonas Slaats ging met hem in gesprek rond zijn jongste boek: Traveling Home: essays on Islam in Europe. Omwille van de recente gebeurtenissen blijkt dat gesprek ook uiterst actueel.

In de dagen die volgden op de moord op leraar Samuel Paty, trad de Franse overheid ongemeen hard op tegen verschillende organisaties. Minister van Binnenlandse Zaken Gerald Darmanin begon een ware klopjacht op islamitische NGO's en moskeeën, naar eigen zeggen "om een boodschap te sturen". Eén van de getroffen organisaties, het Collectif Contre L'Islamophobie en France (CCIF), dreigt zelfs ontbonden te worden. De organisatie stuurde een persbericht uit over haar toekomst.

Auteur Aya Sabi koos voor deze aflevering voor Year Of The Elephant, geschreven door de Marokkaanse auteur Leila Abouzeid. In een tijd waarin veel auteurs uit de Maghreb schreven in het Frans, koos Abouzeid er resoluut voor om in het Arabisch te schrijven, en niet in de taal van de voormalige kolonisator. Year Of The Elephant werd een postkoloniaal boek, waarin het hoofdpersonage niet alleen tegen de kolonisator moest strijden, maar ook tegen de patriarchale samenleving van Marokko.

Kunst is een vlucht naar andere oorden. Ontspannend, confronterend, zalvend, soms slaand. In haar nieuwste poëziebundel doet Blythe Baird vooral dat laatste. De jonge dichteres is de kleine deugniet die verlekkerd uithaalt naar roodgloeiende knoppen die ‘afblijven’ schreeuwen. Op briljante wijze reist ze naar contreien die drijven in taboe, zoals het overwinnen van trauma, structureel seksisme en het accepteren van je lichaam.

Op 17 oktober trok Saar Depuydt opnieuw naar Duinkerke om spullen te verdelen aan mensen in het geïmproviseerde kamp. Daar ontmoette ze een klein meisje, net aangekomen met haar ouders en broertje. Op het einde van de dag schreef ze het meisje een brief.

Op 24 september organiseerde Kif Kif een panelgesprek rond “Etnische data in de strijd tegen discriminatie”. We vroegen vier experten om daarover met elkaar van gedachten te wisselen. Want meten is weten, ook in de strijd tegen racisme.

Nog nooit hadden de voorpagina’s van Europese kranten het wekenlang over racisme: dit gebeurde naar aanleiding van de brutale doodslag van George Floyd in de Verenigde Staten door politieagenten, waarop massale protesten uitbraken over heel de wereld. Het leek er op dat Europeanen eindelijk deze realiteit onder ogen kwamen, maar het nieuws besteedt alweer aandacht aan andere dingen. En toch zet de beweging voor raciale gelijkheid haar levensbelangrijk en niet-aflatend werk om de strijd aan te gaan tegen structureel racisme voort, zoals ze al decennia doet.